AIVD, houd je bezig met echte staatsveiligheid!
Bron: Elsevier – vrijdag 24 juli 2009 11:08
door Afshin Ellian
Telegraaf-journalisten werden volgens de AIVD vanwege de staatsveiligheid afgeluisterd
De staatsveiligheid is een buitengewoon ruim begrip. Alleskan daaronder vallen. Wie de veiligheid van de staat in gevaar brengt, brengtde mogelijkheid in gevaar waardoor wij als Nederlander in een vrij land kunnenleven. In dat geval moeten de rechten van de individuen wijken voor het geheel.Daarom kent onze wet verregaande bevoegdheden aan de veiligheidsdiensten om zein geval van staatsveiligheid toe te passen. Hierover bestaat algemeneconsensus.
Gevaarlijk
Maar het begrip staatsveiligheid is ook een buitengewoongevaarlijk begrip. Want je kunt daarmee de democratie in gevaar brengen. Eenland als Iran is een mooi voorbeeld waar de machthebbers onder het mom vanstaatsveiligheid de legitieme vrijheden hebben beperkt en onderdrukt. Maar inons land gaat het anders. De Nederlandse veiligheidsdiensten kennen een strengetraditie van terughoudendheid. Het zijn vaak zelfs de Nederlandseveiligheidsdiensten die politici ontmoedigen hun bevoegdheden uit te breiden.Ook zijn de Nederlandse veiligheidsdiensten terughoudend bij het toepassen vanhun wettelijke bevoegdheden. Tenzij het noodzakelijk is.
De AIVD heeft daarom een goede naam. Ze zijn er om dedemocratische rechtsstaat te beschermen. Helaas hebben de gebeurtenissen rondde Telegraaf-journalisten een ander beeld van de AIVD en de politiekverantwoordelijken voor de AIVD (de minister van Binnenlandse Zaken) neergezet.Dat is erg jammer. Want de AIVD, zoals de politie, is juist de hoeder van onzedemocratische rechtsorde. En de persvrijheid is één van de wezenlijke aspectenvan die democratie.
Afluisteren
Een aantal journalisten van de Telegraaf werd afgeluisterddoor de AIVD om erachter te komen wie het dagblad heeft voorzien van informatieafkomstig uit de AIVD. Het ging om de Irak-oorlog. De Telegraaf had geschrevendat de AIVD zich klakkeloos op de informatie van zustersdiensten had gebaseerd.Is daarmee de staatsveiligheid van Nederland in gevaar gebracht? Nee.
Dit bericht heeft juist de staatsveiligheid versterkt. Wantals het bericht waar is, dan heeft de AIVD haar werk niet goed gedaan. De AIVDhad het kabinet moeten informeren dat de dienst over onvoldoende informatiebeschikt om een juist oordeel te kunnen vormen. Dit is op zich geen schande. DeAIVD is geen CIA of MI5. In vergelijking met die diensten is het een kleine enbeperkte organisatie.
Persvrijheid
De staatsveiligheid komt in gevaar wanneer devolksvertegenwoordigers op basis van verkeerde veronderstellingen besluitennemen aangaande oorlog en vrede. In Amerika en Engeland lekken ook regelmatigberichten uit vanuit de inlichtingenwereld. Maar deze berichten zijn alleenpolitiek gevoelig. Ze brengen nooit nationale veiligheidsvraagstukken ingevaar. Het is buitengewoon vreemd dat de minister van Binnenlandse Zaken heeftingestemd met het afluisteren van journalisten. Zij moet zich daar in de TweedeKamer voor verantwoorden. Wil de AIVD een respectabele organisatie blijven, danmoeten ze niet zo maar de persvrijheid aantasten of prominente personenafluisteren.
Het zou anders geweest zijn als het ging om vitale,operationele, actuele informatie over een aanslag of daarmee samenhangendevraagstukken. Ik ontken niet dat de AIVD een serieus probleem heeft: iemand uithun midden lekt naar de media. Dit moeten ze achterhalen. Maar niet op dezemanier.
Mexicaanse griep
De minister van Binnenlandse Zaken moet zich vooralbezighouden met andere vraagstukken, dieecht te maken hebben met veiligheid. Zoals, heeft de minister al eenveiligheidsplan opgesteld voor het uitbreken van Mexicaanse griep? Wat gebeurter als veel politieagenten of AIVD’ers besmet raken? Wie garandeert dan deveiligheid in Nederlandse steden? Hoe kun je garanderen dat de vitale organenvan de staat zoals de Tweede Kamer en de regering onder deze omstandighedenkunnen blijven functioneren?
Wat ik met deze vragen wil zeggen, is het volgende: deminister had tegen de directeur van de AIVD moeten zeggen dat hij zonderafluisteren van journalisten het lek moet identificeren. Op dit moment moet hijzich vooral bezighouden met de vraag hoe zijn organisatie zou moetenfunctioneren onder de grieptoestand.
Rationeel
De AIVD is zwaar beledigd door dit brutale lek. Maar ze zijntoch getraind om niet emotioneel maar rationeel gaan handelen. Gelukkig heeftde Nederlandse rechter een rationeel besluit genomen: stop het afluisteren vanjournalisten. Is dit contraspionage? Wat een knullige vertoning!

